23 Temmuz 2012 Pazartesi

Baba ile Meraklı Kızı


Kimya profesörü sabırlı baba ile merakının sonu gelmeyen kızı Sarah'ın ilginç diyaloğu:


SARAH: Baba duşta mıydın?

BABA: Evet kızım.

SARAH: Neden?

BABA: Çünkü kirliydim, duş alınca temizleniriz.

SARAH: Neden?

BABA: Duş neden mi temizler?

SARAH: Evet.

BABA: Çünkü su kirleri söküp atar. Tabii sabun kullanırsan.

SARAH: Neden?

BABA: Neden sabun kullanırsam mı?

SARAH: Evet.

BABA: Çünkü sabun kirleri yakalar, böylece su da onları götürür.

SARAH: Neden?

BABA: Sabun kirleri neden mi yakalar?



SARAH: Evet.

BABA: Cünkü sabun yüzey aktif maddedir.

SARAH: Neden?

BABA: Neden mi sabun yüzey aktif maddedir?

SARAH: Evet.

BABA: Bu müthiş bir soru. Sabun yüzey aktif maddedir çünkü Sabun kirleri yakalayan ve suda çözünmesini sağlayan misel denen bir yapı oluşturur.

SARAH: Neden?

BABA: Sabun neden mi misel oluşturur?

SARAH: Evet.

BABA: Sabun molekülleri uzun apolar uzun bir kuyruk ve polar bir baş kısmından oluşur. Kuyruk hidrofobik, baş kısmı ise hidrofiliktir. Hidrofilik de bakalım?

SARAH: hidofowldaof

BABA: Şimdi de "hidrofobik"

SARAH: difohaobik.

BABA: Heheh, hidrofobik sözcüğü sudan kaçan demek.

SARAH: Neden?

BABA: Neden mi bu anlama geliyor?

SARAH: Evet.

BABA: Bu kelime latince. "hidro" su anlamına geliyor, "fobik" ise korku. İşte hidrofobik "sudan korkan" demek oluyor.

SARAH: Öcü gibi mi?

BABA: Öcüden korkmak gibi mi demek istedin?

SARAH: Evet.

BABA: Heheh, evet Öcüden korkmak gibi. Eğer Öcüden korksaydın Latincede sana gorgofobik diyeceklerdi.

SARAH: (gözlerini döndürerek bakış atıyor) Sabun hakkından konuşuyorduk sanırım.

BABA: Sabun hakkında konuşuyoruz.

(uzunca bir duraklama)

SARAH: Neden?

BABA: Neden mi sabun molekülünün hidrofobik kuyruğu ve hidrofilik başı vardır?

SARAH: Evet.

BABA: Çünkü baştaki O-C bağları oldukça polardır. Buna karşın kuyruktaki O-H bağları apolardır.

SARAH: Neden?

BABA: Çünkü karbon ve hidrojen neredeyse eşit elektronegatifliğe sahiptir.Oksijen ise çok daha elektronegatiftir. Bu da O-C bağını polarize eder.

SARAH: Neden?

BABA: Neden mi oksijen karbon ve hidrojenden çok daha elektronegatif?

SARAH: Evet.

BABA: Bu biraz karmaşık. Bu soruya verilen farklı cevaplar var ve cevabın ne olduğu pauling ya da Mulliken elektronegatiflik skalasından hangisini kullandığına bağlı. Pauling skalası; homonükleer moleküller ile heteronükleer moleküllerin bağ gücü farkına dayanır. Mulliken skalası ise; elektron afinitesi ve iyonlaşma enerjisine dayanır. Ancak tüm bunlar aslında etkin çekirdek yüküne bağlı. Oksijenin değerlik elektronları karbon atomununkilerden daha düşük enerjilidir ve paylaşılan bağ elektronları oksijene daha yakın konumlanır. Çünkü oksijenin elektronları çekirdek yükü tarafından daha çok çekilir. Bu da çekirdekle daha çok etkileşmesini sağlar. Etkileyici di' mi?

(Duraklama)

SARAH: Anlamadım.

BABA: Öğrencilerimin çoğu da anlamıyor. O yüzden sorun değil.

                                                                         *  *  *

                                           Aşağıdaki fotoğraf da o kızın 17 yıl sonraki hali :)


Kimler bilim adamı olmalı diye sorarsanız; işte o kız gibiler bilim adamı olmalı derim ben. Ne demiş National Geographic:
                                                                              -LIVE CURIOUS-

2 yorum:

  1. KEşke hep çocuklara böyle sabırlı ve ilgili olabilsek. Güzel yazı teşekkürler.... :-)

    YanıtlaSil